Precyzyjna i małogabarytowa amunicja powietrze-ziemia.

Posted: 04/06/2011 in Przyszłość, Uzbrojenie i Wyposażenie

F-15E przenoszący 20 SDB

Jak sprawić, żeby pomimo ograniczonego miejsca, kosztowne w eksploatacji samoloty załogowe mogły zabrać więcej uzbrojenia i tym samym zmniejszyć ich ilość potrzebną do wykonania misji? Jak umożliwić atakowanie wykrytych celów posiadającym mały udźwig, ale najliczniej występującym niedużym bezzałogowym pojazdom powietrznym? Jak podczas konfliktów asymetrycznych ograniczyć do minimum zniszczenia otoczenia celu i straty w ludności cywilnej (ang. „collateral damage”), które bardzo niekorzystnie wpływają na opinię publiczną? Odpowiedź na te pytania jest prosta – należy zastosować precyzyjną i małogabarytową amunicję powietrze-ziemia.

Wybrane przykłady takiej amunicji (bomby, pociski rakietowe, podpociski i inne):

1. (GBU-53/B) SDB II (Small Diameter Bomb) (Raytheon)

masa: 130 kg (głowicy 93 kg); średnica: 190 mm; zasięg: ponad 111 km z dużej wysokości;
naprowadzanie: GPS + radarowe/laserowe/na podczerwień

Przed pojawieniem się poprzedniej wersji SDB najlżejszą bombą stosowaną w USAF była Mark 82 (o masie 227 kg). Teraz dzięki mniejszej masie i średnicy tego jej zamiennika amerykańskie samoloty myśliwsko-bombowe i bombowce mogą zabrać więcej bomb i zaatakować więcej celów (te pierwsze o jakieś 33%), dodatkowo ze znacznie większej odległości, co przekłada się na zmniejszenie zagrożenia ze strony obrony przeciwlotniczej. GBU-53/B wykorzystuje układ naprowadzania przewidziany dla pocisku kierowanego JAGM i posiada dwuzakresowy (Link 16 i UHF) taktyczny system wymiany danych, który umożliwia zmianę jej celu ataku po zrzuceniu. Bomba ta ma duże znaczenie dla samolotów wielozadaniowych stealth, ponieważ w ich komorach uzbrojenia zmieści się ich kilkakrotnie więcej niż zwykłych.

Platformy: głównie załogowe – F-22 (8), F-35 (4-8), F-15 (28), B-1B (144), B-2 (96), B-52…

2. (GBU-44/B) Viper Strike (MBDA)

masa: 20 kg (głowicy 1 kg); średnica 140 mm; naprowadzanie: GPS + laserowe

Ta kolejna bomba szybująca jest wariantem inteligentnego podpocisku przeciwpancernego BAT (Brilliant Anti-Tank), które miały być jednym z ładunków bojowych pocisków taktycznych ATACMS. Jest ona brana pod uwagę jako uzbrojenie konwersji różnych odmian samolotu transportowego C-130 Herkules na latające platformy artyleryjskie (gunship-y). Mogą one je wystrzeliwać z zwykłych wyrzutni zamocowanych w standardowych miejscach na uzbrojenie albo wyrzucać z umieszczonej na rampie załadunkowej wyrzutni „Gunslinger” lub z wkomponowanej w boczne drzwi przeznaczone dla spadochroniarzy i znanej jako „Derringer Door”. Dzięki nim podskrzydłowe pylony uzbrojenia pozostaną wolne i będą one mogły zabrać go więcej.

Platformy: RQ-5A/B Hunter, KC-130J Harvest HAWK, MC-130W Dragon Spear

3. SABER (Small Air Bomb Extended Range) (MBDA)

masa: 4,5 (głowicy 1,8) lub 14 kg; średnica: b.d.; naprowadzanie: GPS + laserowe/
optyczne/na podczerwień

Lżejsza wersja tej bomby szybującej jest przeznaczona do zrzucania z dużej wysokości, cięższa, wspomagana silnikiem rakietowym z małej.

Platforma: TigerShark UAV, Mantis UAV

4. Shadow Hawk (Lockheed Martin)

masa: 5 kg; średnica 70 mm; naprowadzanie: laser

Pomimo takiej samej średnicy kadłuba jaką posiadają rakiety Hydra, SH nie powstał bazując na nich, jak APKWS.

Platformy: RQ-7B Shadow

5. Pyros/SMT II (Small Tactical Munition) (Raytheon)

masa: 6 kg (głowicy 3,2 lub 2,3 kg); średnica 90 mm; naprowadzanie: GPS + laserowe

Platforma: Cobra UAV, RQ-7 Shadow

6. AGM-176 Griffin (Raytheon)

masa: 15 kg (głowicy 6 kg); średnica: 140 mm; naprowadzanie: laser + GPS; 
zasięg max: 12,5 km

Ten kierowany pocisk rakietowy (kpr) powstał jako tańszy zamiennik pocisku Hellfire do użycia podczas konfliktów i działaniach asymetrycznych. Jest on także przewidziany jako uzbrojenie zaimprowizowanych gunship-ów i może być z nich wystrzeliwany/wyrzucany tak jak Viper Strike (posiadają taką samą średnicę kadłuba). Z wyrzutni „Gunslinger” (jego pozbawiona napędu wersja „A”) jest wyrzucany tyłem.

Platformy: MQ-1 Predator, KC-130J Harvest Hawk, MC-130W Combat Spear, MQ-8B Fire Scout, MQ-9 Reaper UAV, OH-58D Kiowa Warrior…

7. JAGM (Joint Air to Ground Missile) (Lockheed Martin)

masa: 49 kg; zasięg: 16-28 km; naprowadzanie: radarowe + laserowe + na podczerwień

JAGM powstał w celu zastąpienia wystrzeliwanych przez śmigłowce i samoloty bojowe kpr BGM-71 TOW, AGM-114 Hellfire i AGM-65 Maverick. Został on zaprojektowany tak, by mógł korzystać z wyrzutni AGM-114, różni się on od niego tylko niewiele większą długością. W przypadku jego i BGM-71 oferuje kilkukrotnie większy zasięg, AGM-65 (masa ok. 304 kg) możliwość zniszczenia 3x więcej pojazdów opancerzonych, a wszystkich większe szanse powodzenia ataku, dzięki złożonemu systemowi naprowadzania.

Platformy: obecnie uzbrajane w pociski rakietowe, które ma zastąpić oraz nowe

8. APKWS II (Advanced Precision Kill Weapon System) (BAE,NG,GD)

masa 14,5 kg (głowicy HE 4 kg); średnica 70 mm;  naprowadzenie laserowe; zasięg max 8 km

APKWS jest jednym z kilku typów naprowadzanych laserowo rakiet kal. 70 mm. Powstał on przez dodanie rakietom systemu Hydra 70 modułu naprowadzającego, bazującego na rozwiązaniach technicznych zastosowanych w precyzyjnym pocisku moździerzowym XM395 PGMM kal. 120 mm. Jako zamiennik kpr Hellfire w zwalczaniu celów lekko i średnio opancerzonych posiada on mniej złożone naprowadzanie i mniejszy zasięg niż o tym samym przeznaczeniu AGM 176 Griffin. Jest on jednak od niego bardziej atrakcyjny ze względu na znacznie mniejszy koszt i możliwość zabrania przez platformę powietrzną większej ilości amunicji – w zapożyczonej od Hydry, klasycznej wyrzutni mieści się 7 lub aż 19 takich rakiet (w przypadku dużych platform lotniczych).

Istnieją także rakiety takiego kalibru naprowadzane na podczerwień (LOGIR).

9. LMM (Light Multirole Missile) (Thales)

masa 13 kg (głowicy 3 kg); średnica 76 mm; naprowadzanie: laserowe + na podczerwień 
+ GPS; zasięg: 8 km

Powstał on jako następca wystrzeliwanego z powietrza lekkiego pocisku przeciwokrętowego Sea Skua, ale można za jego pomocą niszczyć także lekko lub średnio opancerzone pojazdy lądowe i co ważne nisko latające cele powietrzne o niedużej prędkości. Nie bez znaczenia jest też możliwość zabrania większej jego ilości – zamiast 4 kpr Hellfire pod pylonem uzbrojenia można umieścić 7 LMM i zniszczyć prawie 2x więcej celów.

Platformy: Camcopter S-100, Wildcat Lynx

10. „Hatchet” (ATK)

masa: 2,7 kg (głowica 1,8 kg); średnica: 60 mm; naprowadzanie: laserowe i GPS

Dzięki tym latającym odpowiednikom granatów nawet takie małe UAV-y jak ScanEagle będą mogły zostać uzbrojone, a większe rozpoznawcze i rozpoznawczo-bojowe będą mogły zamienić się w bezzałogowe bombowce. Zabieranie ich dużej ilości umożliwią specjalne wyrzutniki lub obrotowe wyrzutnie.

Platformy: ScanEagle, MQ-5B Hunter (24), RQ-7 Shadow, MQ-1 Predator (24), MQ-9 Reaper (72)

11. ADM (Air-Dropped Guided Mortar) (General Dynamics)

masa: 4,5 kg; kaliber: 81 mm; naprowadzanie: GPS

Demonstrator możliwości wykorzystania pocisków moździerzowych jako bomb. Więcej informacji: (EN), (PL).

Platforma: RQ-7 Shadow, TigerShark UAV

12. Podpociski EFP

(Bonus) masa: 6,5 kg; średnica: 138 mm; naprowadzanie: podczerwień + LADAR 
(laserowy radar)

Bonus

Będąca wcześniej tylko ładunkiem bojowym różnego rodzaju broni (CBU-97 Sensor Fuzed Weapon, AGM-158 JASSM, SMArt 155, ATACMS) subamunicja taka jak europejski Bonus czy amerykański Skeet, stanowi kolejny po pociskach moździerzowych przykład pozyskania małym kosztem i w krótkim czasie amunicji lotniczej poprzez zaadaptowanie już posiadanego uzbrojenia.

Platformy: Sperwer B UAV (Bonus), Dominator UAV (Skeet)

13. Mały i tani pocisk manewrujący.

(SOM) masa: 600 kg (głowicy 230 kg); naprowadzanie: GPS + na podczerwień, zasięg: 300 km

SOM

Chociaż turecki Stand-Off Missile nie wygląda na taki, to po porównaniu go z współcześnie wykorzystywanymi pociskami manewrującymi zachodniej produkcji (AGM-158 JASSM/-ER, AGM-129 ACM) jak najbardziej można go za taki uznać. Bardzo odstaje od nich masą oraz kosztem produkcji, jedynie długością nie różni się tak dużo z AGM-158. To nie dyskwalifikuje go jako taki pocisk manewrujący, ponieważ Low Cost Miniature Cruise Missile też miał być niedużo krótszy od niego (co ciekawe miał on powstać głównie po to, by F-22 i F-35 miały mieszczący się w ich komorach uzbrojenia tego rodzaju kpr, SOM ten wymóg spełnia, więc z powodzeniem mógłby zostać zastosowany zamiast niego). Długości nie można dużo zredukować, ponieważ rekompensuje ona zmniejszenie pozostałych wymiarów kadłuba pocisku i wtedy można nie osiągnąć odpowiedniego zasięgu. Pod tym względem SOM obecnie za bardzo od nich odstaje, ale kolejne wersje rozwojowe mają to naprawić, poza tym te o krótszym zasięgu też znajdą zastosowanie – nie zawsze cele będą się znajdowały aż tak daleko, by wymagało to użycia tych o większym zasięgu.

(aktualizacja styczeń 2013)

Perspektywa.

Duże tempo rozwoju uzbrojenia małogabarytowego, nie tylko typu powietrze-ziemia, (czyli jego miniaturyzacji) nadal zostanie utrzymanie, ponieważ zapotrzebowanie na nie będzie rosnąć. Głównym powodem tego jest to, że już od jakiegoś czasu w kolejnych konfliktach zbrojnych z udziałem Stanów Zjednoczononych i ich sojuszników przeciwnikiem nie jest inna armia, tylko różnego rodzaju uzbrojone ugrupowania (organizacje terrorystyczne, frakcje). Jego specyfika powoduje, że walczy się z nim w odmienny sposób niż podczas konwencjonalnej wojny. Nie posiada on (silnej) obrony przeciwlotniczej, więc jego zwalczanie nie wymaga użycia broni o większym zasięgu, który wiąże się z większą masą i gabarytami. Przez jego rozproszenie i zakamuflowanie potrzeba do tego większej ilości amunicji, przez co dąży się do obniżenia jej kosztu. Do tego dochodzą wymienione na wstępie potrzeby. To przestawienie się na konflikty asymetryczne doskonale widać po części jaką ze wszystkich zaprezentowanych stanowi amunicja nadająca się tylko do użycia w nich (przez bardzo mały zasięg). Nie oznacza to jednak, że tylko w takich będzie przydatna. Będą potrzebować jej bojowe powietrzne pojazdy bezzałogowe (UCAV-y) po to, by nie tracić swojej „niewidzialności” podwieszanym pod skrzydłami uzbrojeniem, a dla piechoty będzie ona sposobem na zwiększenie siły ognia.

Komentarze
  1. chateaux pisze:

    Collateral damage nie oznacza strat niepożądanych w ludziach, lecz wszelkie straty niepożądane, także w budynkach, pojazdach, zakładach przemysłowych i innym mieniu.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s